“`html

Macaristan’da İktidarın Geleceği: Viktor Orban’ın Karşılaştığı Zorluklar

Macaristan’ın Başbakanı Viktor Orban, iktidarının tehdit altında olduğunu kabul ediyor. Ancak bu tehdit, alışılmışın dışında bir kaynaktan geliyor.

Macarların sıklıkla kullandığı bir atasözü var: “Visszanyal a fagyi” yani “Dondurma da sizi ısırabilir.” Bu söz, keyif aldığınız şeylerin bir gün ters döneceğine dair uyarıda bulunuyor.

Viktor Orban, yaklaşık yirmi yıl boyunca liberal ideolojilere karşı savaş açtı ve ülkesini “liberal olmayan demokrasi” ve “Hıristiyan özgürlüğü” olarak tanımladığı bir hale getirdi.

Orban, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze gibi dünya çapında kayda değer isimlerin ilgisini çekti. Eski ABD Başkanı Donald Trump, Orban’ı “zeki” ve “kararlı bir lider” olarak tanımladı.

Trump, Eylül 2024’te, “O, en saygı duyulan liderlerden biri; güçlü bir lider olduğunu biliyorsunuz.” şeklinde yorum yaptı.

2026 Nisan’ında yapılacak Macaristan seçimleri yaklaşırken, LGBTİ+ topluluğu Orban’ın hedefinde yer alıyor. Orban’ın partisi Fidesz, Onur Yürüyüşünü yasaklamayı amaçlayan yeni bir yasa tasarısını onayladı. Ancak geçen ay düzenlenen yürüyüşe 100 bin ila 200 bin insan katıldı; bu sayı bir yıl önce yalnızca 35 bindi.

Budapeşte’de özgürlük talepleri için düzenlenen etkinliklerde, birçok kişi Orban’ın liberal perspektiflere karşı durmasının, onu zayıflatıp zayıflatamayacağını sorguluyor.

Bu durumda, tehdit liberal sol kanattan değil, Orban’ın kendi çevresinden gelen merkez sağdan geliyor.

Surpriz Rakip: Peter Magyar

Orban’ın çevresinden çıkan 44 yaşındaki Peter Magyar, Şubat 2024’te beklenmedik bir rakip olarak ortaya çıktı. Bu durum, Cumhurbaşkanı Katalin Novak’ın çocuklara yönelik cinsel istismarı örtbas eden bir kararı açıklamasından sonrası yaşandı. Bu olay, Orban’ın geleneksel aile değerlerini savunma iddiasına gölge düşürdü.

Magyar, muhalefetin popüler YouTube kanalı Partizan’a büyük bir röportaj vererek iktidar partisinin yolsuzluklarını eleştirdi. “Citizens Resistance” (Yurttaşların Direnişi) adındaki yeni oluşumla muhalefetin sesi oldu.

İlk anketler, Magyar’ın liderlik ettiği Tisza partisinin, Orban’ın partisi Fidesz’den %9 ila %18 daha fazla oy alınabileceğini gösteriyor. Sadece hükümete yakın bir düşünce kuruluşu bu durumu tam tersiyle bildiriyor.

Magyar, devlet hastanelerinin, okulların ve demiryolu sisteminin kötü durumunu kullanarak Orban’a karşı bir kampanya yürütüyor. Ancak, Orban’ın stratejileri, iç siyasette beklenen etkisini kaybetmeye başladı.

Orban’ın Siyasi Stratejisi

Orban, 1990 yılında komünizmin çöküşünden bu yana en uzun süre iktidarda kalan liderlerden biri. Fidesz partisi, liberal köklerinden hızla uzaklaşıp, muhafazakâr ve milliyetçi bir kimlik benimsedi.

2015 yılındaki göçmen akını sırasında, Orban bu durumu “ekonomik göçmenler, mülteciler ve yabancı savaşçılar” olarak tanımladı ve kendini bu akımın karşısında konumlandırdı.

Şubat 2022’de Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrası, Orban, Kiev’in AB üyeliğine karşı çıkarak, askeri destek vermemekle öne çıktı. Orban’ın seçim stratejisi, halkın korkularını iyi analiz edebilmesine dayanıyordu.

Publicus ajansı tarafından yapılan bir kamuoyu araştırması, Budapeşte’deki Onur Yürüyüşü’ne destek verenlerin %45 oranında olduğunu ortaya koydu. Ancak, Fidesz seçmenlerinin sadece %8’i bu yürüyüşü onayladı; dolayısıyla bu durum, Orban için zor bir denge oluşturuyor.

Fidesz destekçileri, yürüyüşteki bazı provokatif görüntüleri meşru göstermek üzerinden eleştirilerde bulundu. Orban, Facebook üzerinden sanatçı Marianna Majorosi’ye destek vererek sanatı korumak istediğini ifade etti.

Sonuç ve Gelecek Beklentileri

Eğer Orban, Macaristan halkının beklentilerini karşılayamazsa, iktidarını kaybedecek anlamına gelebilir. Analistler, muhalefet partilerinin giderek güçlendiğini belirtiyor ve 2026 seçimlerinin kader belirleyici olacağını öngörüyor.

Magyar, halkın yanında yer alarak, “Bu ülkeyi birlikte inşa edeceğiz” diyerek kalabalıkları etkilemeye devam ediyor. András Lánczi, Orban’ın uzun süredir iktidarda kalmasının zorluklarını ve bunun beraberinde getirdiği güven sorgulamalarını vurguluyor.

Bu haber, BBC gazetecileri tarafından hazırlanmış ve yapay zeka destekli bir proje kapsamında güncellenmiştir.

“`